GJ 273b – Egzoplaneta w gwiazdozbiorze Małego Psa

GJ 273b - Artystyczna wizja egzoplanety

GJ 273b – Egzoplaneta w gwiazdozbiorze Małego Psa

GJ 273b – Planeta krążąca wokół gwiazdy Luytena

ESI: 0,86
Wielkość: 1,47 Ziemi
Masa: 3 Ziemie
Temperatura równoważna: -6°C

Zwykłych dwanaście lat świetlnych od naszego układu słonecznego wędruje gwiazda Luytena – czerwony karzeł, który z perspektywy Ziemi znajduje się w gwiazdozbiorze Małego Psa. Astronomowie odkryli przy niej dwie egzoplanety. Przy czym jedna z nich należy do kategorii superziemi i jednocześnie krąży na skraju ekosystemu. W odróżnieniu od mnóstwa innych planet, których macierzą jest czerwony karzeł, GJ273b wie, czym jest dzień, a czym noc. Zazwyczaj planety poruszają się na tyle blisko, że ich rotacja jest powiązana, zaś swojej macierzystej gwieździe nadstawiają tylko jedną półkulę.

Ross-128b – Oddalona od Ziemi o 11 lat świetlnych

Ross 128bRoss 128b

Ross-128b – Oddalona od Ziemi o 11 lat świetlnych

Ross-128b – Układ planetarny wokół czerwonego karła Ross 128 za jakieś 70 000 lat stanie się naszym najbliższym gwiezdnym sąsiadem.

ESI: 0,86
Wielkość: 1,2 Ziemi
Masa: 1,3 Ziemi
Temperatura równoważna: 7°C

Jeszcze bliżej niż GJ 273b znajduje się egzoplaneta Ross-128b. Jest ona od nas oddalona, tak jak jej gwiazda. Którą jest bardzo spokojny czerwony karzeł, o niecałe 11 lat świetlnych i stopniowo się do nas zbliża. Na podstawie uzyskanych danych astronomowie odkryli, że planeta Ross 128b obiega swoją gwiazdę dwadzieścia razy bliżej niż Ziemia obiega słońce. Mimo tak małej odległości planeta dostaje tylko 1,38 razy więcej energii niż nasza planeta. Dzięki chłodnej i stabilnej gwieździe, której temperatura powierzchni w porównaniu ze słońcem mniejsza o połowę, szacuje się temperaturę równoważną na jej powierzchni na wartość od -60°C do 20°C.

CME – Koronalne wyrzucanie masy – Erupcje na Słońcu

Koronalne wyrzucanie masy wybucha w Słońcu 31, sierpnia, 2012 r.CME - Koronalne wyrzucanie masy - Erupcje na Słońcu 31, sierpnia, 2012 r.CME - Słońce w promieniowaniu X

CME – Koronalne wyrzucanie masy – Erupcje na Słońcu

CME – Koronalne wyrzucanie masy – W każdej sekundzie Słońce emituje ok. dwóch milionów ton materii w postaci cząstek – a przynajmniej tak jest zazwyczaj. W atmosferze czasami dochodzi jednak do ogromnych erupcji z korony słonecznej (ang. Coronal Mass Eruptions, CME). Huragany tego typu są zaliczane do najbardziej spektakularnych zjawisk w naszej części wszechświata. W ich trakcie Słońce traci o wiele więcej masy niż zwykle, a prędkość wiatrów osiąga nawet 10 mln/h. CME to obłoki gazu zbudowanego z cząstek obdarzonych ładunkiem elektrycznym (fizycy nazywają taki gaz plazmą). Plazmowe huragany mogą sięgać Ziemi i wywoływać tzw. burze geomagnetyczne, które oddziałują na urządzenia elektroniczne, powodując zwarcia oraz uszkodzenia sprzętu.

Nie sposób przewidzieć, jak bardzo niebezpieczne może okazać się to dla satelitów, internetu oraz sterowanych komputerowo obiektów, np. elektrowni atomowych. Ostatnia naprawdę silna burza słoneczna miała miejsce jeszcze w epoce telegrafów, czyli na długo przed pojawieniem się pecetów. Choć astronomowie cały czas uważnie obserwują zachowanie Słońca, mogą przewidzieć jej nadejście tylko z niewielkim wyprzedzeniem. Oznacza to, iż w przyszłości będziemy mieć co najmniej 24 godziny, by wyłączyć wszystkie newralgiczne systemy (choćby te w elektrowniach jądrowych) oraz zabezpieczyć komputery. Ale burze geomagnetyczne nie są jedynym problemem, przed którym stawia nas najważniejsza gwiazda…

ALMA – Atacama Large Millimeter Array

ALMA - Widok z góryALMA - Atacama Large Millimeter ArrayALMA - Atacama Large Millimeter ArrayALMA - Atacama Large Millimeter ArrayALMA - Atacama Large Millimeter ArrayALMA - Wybuch gwiazdy w konstelacji OrionaALMA - Olbrzymia plama na SłońcuALMA - Atacama Large Millimeter Array

ALMA – Atacama Large Millimeter Array

ALMA – Atacama Large Millimeter Array – 5000 metrów n.p.m. na pustyni Atakama w Chile. Czyli w jednym z najbardziej suchych miejsc naszego globu. Również jednym z najmniej przyjaznych miejsc na naszej planecie. Zwłaszcza płaskowyż Chajnantor. Tutaj, w północnym Chile, temperatura może spaść z 20 stopni Celsjusza w dzień do -20 w nocy. Silny wiatr szaleje po nieurodzajnym, lśniącym na czerwono płaskowyżu, smagając ostre granie skał i nieliczne krzaki, którym udaje się tu przeżyć. Powietrze zawiera o połowę mniej tlenu niż na poziomie morza. Wilgotność powietrza jest niemal zerowa, co sprawia, iż atmosfera jest bardziej przezroczysta. To, co przenika z kosmosu, dociera na płaskowyż niemal nieprzefiltrowane. Dzięki temu pustynia Atakama jest mekką astronomów.

Powstał na niej największy radioteleskop świata. Za pomocą Atacama Large Millimeter Array, przyrządu o rewolucyjnej konstrukcji. Naukowcy mogą po raz pierwszy dotrzeć do ekstremalnie zimnych i ciemnych obszarów we wszechświecie. Dzięki tej sieci radioteleskopów specjaliści są nawet w stanie przedrzeć się przez nieprzeniknione dotychczas mgławice. W ten sposób odkryć gwiazdy, które powstały wkrótce po Wielkim Wybuchu.

Sześdziesiąt sześć anten ALMA montowano w bazie na wysokości 3000 metrów i samochodami ciężarowymi przetransportowano na płaskowyż. Tam zostały ustawione z milimetrową precyzją. Po ich uruchomieniu i połączeniu, powstał odbiornik o powierzchni ok. 16 km².

Superczułe kamery – Wykryją zagrożenia dla Ziemi

Superczułe kamery - Wykryją zagrożenia dla Ziemi

Superczułe kamery – Wykryją zagrożenia dla Ziemi

Superczułe kamery – Będą sercem naziemnego teleskopu NEOSTEL, którego zadaniem będzie wypatrywanie grożących Ziemi obiektów. Staną się elementem systemu Space Situational Awareness (SSA), tworzonego przez Europejską Agencję Kosmiczną (ESA). Polega na nadzorowaniu przestrzeni kosmicznej i śledzeniu obiektów kosmicznych. W tych zadaniach ma pomóc naziemny teleskop NEOSTEL, który pozwoli wykrywać najróżniejsze zagrażające Ziemi obiekty. Sercem teleskopu będą superczułe kamery CCD (Charge Coupled Device) wykorzystywane do obserwacji astronomicznych. Za opracowanie i wyprodukowanie kamer odpowiada firma Creotech Instruments S.A. Kamery chłodzone są do -50°C oraz utrzymywane w warunkach bliskich próżni, dzięki czemu po instalacji na teleskopie są w stanie zaobserwować obiekt wielkości piłeczki tenisowej, z odległości 1000 km. Pozwoli to nie tylko wykrywać planetoidy zagrażające Ziemi, ale także kosmiczne śmieci, które mogą zagrozić działającym satelitom i spowodować uszkodzenie lub zniszczenie Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS).

Galileusz – Filozof, fizyk, astronom

Galileusz

Galileusz – Filozof, fizyk, astronom

Galileusz – 15.02.1642 r. urodził się włoski filozof, fizyk i astronom Galileusz. Twórca podstawy nowożytnej fizyki. Potwierdził heliocentryczną teorię Kopernika. 07.01.1610 r. odkrył cztery największe księżyce Jowisza: Io, Europę, Ganimedesa i Kallisto. Stwierdził, że księżyce te obiegają planetę, ponieważ czasami znikały z pola widzenia. Odkrycie to sprawiło, że został mianowany profesorem honorowym na Uniwersytecie w Pizie. Jako pierwszy zauważył, że na Księżycu są góry i kratery, a dzięki obserwacjom oszacował wysokość gór. Prowadził też obserwacje Drogi Mlecznej. Stwierdził, że składa się z wielkiej ilości gwiazd. W 1611 roku obserwował też planetę Neptun, ale nie wzbudziła jego zainteresowania.

Mierzenie kształtu, wielkości asteroid

Mierzenie kształtu, wielkości asteroid - Obserwatorium de la Cote d'Azur

Mierzenie kształtu, wielkości asteroid

Mierzenie kształtu, wielkości asteroid – Francuscy naukowcy z Observatoire de la Cote d’Azur. Opracowali nowy sposób na mierzenie kształtu i rozmiarów asteroid. Użyli interferometru zbudowanego z 2 teleskopów VLT, o średnicach po 8,2 m. Do pomiaru planetoidy Barbara. Uzyskane wyniki wskazują, że asteroida składa się z dwóch części o średnicy 37 i 21 km oddalonych od siebie o 24 km.

Przewidziane zaćmienie słońca – Przez Talesa z Miletu

Przewidziane zaćmienie słońca – Przez Talesa z Miletu

Przewidziane zaćmienie słońca – Przez Talesa z Miletu

Przewidziane zaćmienie słońca – Przez Talesa z Miletu – 28.05.585 r.p.n.e. miało miejsce pierwsze przewidziane zaćmienie Słońca. Obliczeń dokonał Tales z Miletu, grecki filozof, matematyk i astronom. Twórca podstaw nauki i filozofii europejskiej. Stworzył pierwszą racjonalną teorię natury.

Mikołaj Kopernik – Heliocentryczna wizja wszechświata

Mikołaj Kopernik – Heliocentryczna wizja wszechświata

Mikołaj Kopernik – Heliocentryczna wizja wszechświata

Mikołaj Kopernik – Heliocentryczna wizja wszechświata – 24.05.1543 r. zmarł Mikołaj Kopernik (ur. 1473 r.), astronom, matematyk, prawnik i ekonomista. Odkrył zmienność mimośrodu Ziemi i ruch apogeum słonecznego względem gwiazd stałych. W swoim dziele „O obrotach sfer niebieskich” opisał heliocentryczną wizję Wszechświata. Opublikował traktat monetarny.